Hoofdcategorie

Gebouwen en complexen

Subcategorie

Beeldbepalende objecten

Uitvoeringsjaar

2025-2026

Opdrachtgever

gemeente Zwijndrecht

Projectteam

Marcel van Winsen, Hannah Baghuis

Kenmerkende woningbouw uit de eerste periode na de Woningwet 1901 aan de Kruisstraat

Voor de gemeente Zwijndrecht voerde Contrei de selectie en waardering van beeldbepalende panden uit in verschillende woonbuurten en buitengebieden. Het onderzoek richtte zich op panden die vóór 1965 zijn gebouwd en die vanuit hun architectuur, historische ontwikkeling of betekenis voor de ruimtelijke structuur van Zwijndrecht een bijzondere rol spelen. Om tot een zorgvuldige selectie te komen, brachten we per deelgebied de ruimtelijke en historische ontwikkeling in kaart. Vanuit deze analyse bepaalden we welke panden beeldbepalend zijn voor hun directe omgeving of voor Zwijndrecht als geheel.

Bij de waardering van historische panden speelt regelmatig de vraag of een pand, ondanks wijzigingen, nog beeldbepalend is. Niet zelden zijn gevels wit gekeimd of gestuct, kozijnen en puien vervangen en dakkapellen of dakopbouwen toegevoegd. Soms zijn deze ingrepen zorgvuldig uitgevoerd, terwijl ze in andere gevallen de oorspronkelijke architectonische kwaliteit sterk hebben aangetast. De vraag in hoeverre een pand ondanks dergelijke wijzigingen nog als beeldbepalend kan worden aangemerkt, vroeg daarom om een zorgvuldige afweging van de oorspronkelijke kwaliteiten en de huidige verschijningsvorm.

Contrei verzorgde een presentatie over de selectiecriteria en werkwijze aan een team van welstand, handhaving, stedenbouw en erfgoed van de gemeente Zwijndrecht. Daarbij zijn ook panden en situaties besproken waarbij de waardering nauw samenhing met toekomstig beleid. Op basis van deze afstemming zijn enkele keuzes in samenspraak met de gemeente gemaakt.

De resultaten van het onderzoek zijn vastgelegd in een overzichtelijk databestand, waarin per pand de selectie, codering, waardering en onderbouwing zijn opgenomen. Daarmee beschikt de gemeente over een bruikbaar instrument dat inzicht geeft in haar beeldbepalende panden, dat als basis kan dienen voor toekomstig erfgoed-, welstands- en ruimtelijk beleid.

Luchtopname westzijde gemeente Zwijndrecht, 1990

Bron: SAR

Dorpsstraat 143, 18e eeuws pand aan historische dijk

Rotterdamseweg: historische route met particuliere woningbouw uit verschillende cultuurperiodes